Μια από τις σημαντικές συνέπειες της γήρανσης στον ανθρώπινο οργανισμό είναι και η έκπτωση στις γνωστικές λειτουργίες του εγκεφάλου. Η μνήμη,  η προσοχή και η συγκέντρωση, η ταχύτητα επεξεργασίας των πραγμάτων κι άλλες γνωστικές λειτουργίες, εξασθενούν σταδιακά και με την πρόοδο της ηλικίας. Αναμφίβολα και ο τρόπος ζωής μας επηρεάζει κάθε πτυχή της λειτουργίας του εγκεφάλου.

Η γήρανση λοιπόν είναι αναπόφευκτη, αλλά η έκπτωση των νοητικών λειτουργιών δεν οφείλεται μόνο σε αυτήν. Εμείς μπορούμε να λάβουμε τα μέτρα μας για να εξασκήσουμε τον εγκέφαλό μας και να διατηρήσουμε τις νοητικές και γνωστικές ικανότητες μας ανέπαφες για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

Άσκηση

Υπάρχουν πολλά πράγματα που μπορούμε να κάνουμε, υγιεινές συνήθειες, όπως τακτική σωματική δραστηριότητα. Η αερόβια άσκηση ενισχύει ιδιαίτερα τη μνήμη και τη ροή του αίματος στον εγκέφαλο. Μάλιστα, μια μελέτη στο Journal of Alzheimer’s Disease, διαπίστωσε βελτίωση κατά 47% στις βαθμολογίες ασκήσεων μνήμης σε άτομα με προβλήματα μνήμης τα οποία έκαναν αερόβια άσκηση για ένα χρόνο.

Καλής ποιότητας ύπνος

Σχεδόν όλοι οι ενήλικες χρειάζονται τουλάχιστον επτά ώρες ύπνου κάθε βράδυ. Αυτό συμβαίνει επειδή όταν κοιμόμαστε δε σημαίνει ότι ξεκουραζόμαστε μόνο. Εάν έχουμε μια ξεκούραστη νύχτα, θα θυμόμαστε καλύτερα τι συνέβη την προηγούμενη μέρα, κάτι που είναι σημαντικό για τη μάθηση. Ο αρκετός ξεκούραστος ύπνος έχει αποδειχθεί σε μελέτες ότι προστατεύει από το Alzheimer. Ο ύπνος βοηθά, επίσης, να καθαρίσουμε τη συγκέντρωση τοξικών πρωτεϊνών στον εγκέφαλο οι οποίες συσσωρεύονται όταν είμαστε ξυπνητοί.

Διατροφή

Μην ξεχνάτε ότι ρόλο-κλειδί στην υγεία του εγκεφάλου παίζει και η διατροφή. Η κατανάλωση ψαριών, ακόμη και μια φορά την εβδομάδα, η μεσογειακή διατροφή – η οποία στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό σε ψάρια-, λαχανικά, φρούτα, δημητριακά ολικής αλέσεως και υγιή λίπη όπως ξηροί καρποί και ελαιόλαδο, διάφορα μούρα λόγω των υψηλών επιπέδων αντιοξειδωτικών και αντιφλεγμονωδών φλαβονοειδών – φαίνεται να καθυστερούν τη γνωστική εξασθένηση και να βελτιώνουν τη μακροζωία.

Άλλες συνήθειες που βοηθούν τον εγκέφαλό μας να «δουλεύει» πιο αποδοτικά και για περισσότερα χρόνια είναι η αποφυγή αλκοόλ και καπνίσματος, η διατήρηση των φιλικών και συγγενικών σχέσεων, η επαφή και η κοινωνικοποίηση. Μια έκθεση της Επιτροπής Lancet 2020 διαπίστωσε ότι το 40% όλων των περιπτώσεων άνοιας μπορεί να εντοπιστεί σε παράγοντες κινδύνου όπως η χρήση αλκοόλ, η κοινωνική απομόνωση, η σωματική αδράνεια και η υψηλή αρτηριακή πίεση.


 

Ακονίζουμε τη μνήμη μας

Τα σταυρόλεξα είναι ένας κλασικός τρόπος για να κρατούνται σε εγρήγορση τα εγκεφαλικά κύτταρα. Ακόμα καλύτερα μπορείτε να δοκιμάσετε ένα νέο, ελαφρώς απαιτητικό χόμπι όπως η εκμάθηση μιας νέας ξένης γλώσσας. Μελέτη σε ηλικιωμένους διαπίστωσε ότι βελτίωσε σημαντικά την επεισοδιακή μνήμη.

Η μέθοδος Look, Snap, Connect

Δοκιμάστε τη μέθοδο Look, Snap, Connect. Πρώτα, εστιάστε στις πέντε αισθήσεις σας (Τι βλέπετε; Τι Μυρίζετε; Τι νιώθετε; κλπ). Στη συνέχεια, φέρτε στο μυαλό σας μια εικόνα για το τι πρέπει να θυμάστε και συνδέστε τη συνειδητά με μια ιστορία ή μια σημαντική λεπτομέρεια ή λέξη. Αυτή η μέθοδος θα σας βοηθήσει ώστε να μην αποσπάται η προσοχή σας.

Το Ginkgo biloba μπορεί να ενισχύσει τη δύναμη του εγκεφάλου. Οι μελέτες δεν το επιβεβαιώνουν. Το ίδιο ισχύει και για τη βιταμίνη Ε, αν και ορισμένες μελέτες έχουν δείξει ότι μπορεί να επιβραδύνει τη λειτουργική μείωση σε άτομα που έχουν ήδη νόσο του Alzheimer. Η διατροφή παίζει σημαντικό ρόλο στην υγεία του εγκεφάλου, αλλά είναι καλύτερο να επικεντρωθούμε σε υγιή ολόκληρα τρόφιμα από τα υπερβολικά συμπληρώματα.