Από το Facebook και το Twitter έως το Instagram και το Snapchat, τα social media βρίσκονται παντού και αποτελούν μέρος της ζωής και της καθημερινότητας δισεκατομμυρίων ανθρώπων. Το 78% των αμερικανών πολιτών, μάλιστα, έχει τουλάχιστον ένα social media προφίλ. Το γεγονός αυτό έστρεψε το ενδιαφέρον της επιστημονικής κοινότητας στις επιπτώσεις που έχουν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (ΜΚΔ) στην υγεία των ανθρώπων. Μια από τις πιο γνωστές έρευνες παγκοσμίως, αποκαλύπτει πως το 53% των χρηστών βιώνει αλλαγές στη συμπεριφορά του εξαιτίας των social media. Επιπρόσθετα, ορισμένοι επιστήμονες θεωρούν ότι τα ΜΚΔ καλλιεργούν ένα περιβάλλον όπου αναπτύσσονται άναρχες ή διαταραγμένες σκέψεις και συμπεριφορές. Δεν είναι λοιπόν τυχαίο, που σύμφωνα με τους επιστήμονες ορισμένα ΜΚΔ συνδέονται με συμπτώματα άγχους, κατάθλιψης, διατροφικών διαταραχών και αισθήματος χαμηλής αυτοεκτίμησης των χρηστών.

Τι σημαίνει το…like?

Σύμφωνα με έρευνες πολλοί έφηβοι χρήστες των social media, συμφώνησαν ότι τα like στις αναρτήσεις τους αποτελούν μια σταθερή και συχνά αγχωτική ενασχόληση. Ανέφεραν επίσης μια αίσθηση ανταγωνισμού στο να έχουν τις πιο δημοφιλείς αναρτήσεις από άλλους φίλους τους και παραδέχθηκαν ότι υπάρχει συσχέτιση μεταξύ του like (μου αρέσει) και της κοινωνικής θέσης στο ψηφιακό περιβάλλον των social media.

Σύμφωνα επίσης με πρόσφατη έρευνα του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια, ο εγκέφαλος των έφηβων χρηστών όταν λαμβάνει πολλά like σε μια δημόσια ανάρτησή ή σε μια φωτογραφία του, αντιδρά όπως όταν τρώει σοκολάτα ή κερδίζει χρήματα. Εγκεφαλογραφήματα αποκάλυψαν ότι τα πολλά “likes” ενεργοποιούσαν τμήματα του εγκεφάλου που σχετίζονται με την ανταμοιβή και την οπτική και κοινωνική προσοχή. Οι επιστήμονες θεωρούν ότι οι έφηβοι αντιδρούν διαφορετικά στις πληροφορίες και στις καταστάσεις όταν λαμβάνουν πολλά ‘likes’ είτε από συμμαθητές τους είτε από ξένα πρόσωπα. Πχ όταν αναρτούν μια φωτογραφία και παίρνει πολλά likes επηρεάζεται η απόφασή τους για το αν τελικά τους αρέσει αυτή η φωτογραφία ή όχι.

Δεν είναι όμως μόνον οι έφηβοι που επηρεάζονται από τα πόσα likes θα πάρουν στις δημόσιες αναρτήσεις τους. Πολλοί ενήλικες επίσης παραδέχονται ότι ζήτησαν από φίλους τους να κάνουν like σε κάποιο σχόλιό τους ή φωτογραφία τους και πολλοί επίσης προχώρησαν στη διαγραφή της ανάρτησής τους, επειδή αυτή δεν έλαβε τον επιθυμητό αριθμό like.

Στις μέρες που διανύουμε, τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης έχουν καταστεί εγγενώς ως ένα είδος μετρητή της εμβέλειας και της δημοτικότητας ενός ατόμου

Οι μύθοι που συνδέονται με τα LIKES

  • Όσα περισσότερα likes παίρνεις τόσο πιο δημοφιλής είσαι: Ο αριθμός των «μου αρέσει» εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, όπως το μέγεθος του δικτύου, τον αριθμό των φίλων που έχουμε, τις κοινωνικές μας συνήθειες και τις συνήθειες εκείνων που συνδεόμαστε, ή τι θα επιλέξουμε να μοιραστούμε. Η δημοτικότητα είναι μια πολύπλοκη έννοια και δεν μπορούμε να την κρίνουμε έτσι εύκολα και απλοϊκά.
  • Πολλά «μου αρέσει» ισοδυναμούν με στενές διαπροσωπικές σχέσεις: Σίγουρα ο καθένας μας στο δίκτυό του έχει φίλους που λαμβάνουν μεγάλο αριθμό likes στις αναρτήσεις τους. Αυτό βέβαια δε μπορούμε να το συγχέουμε με την υπόλοιπη ζωή. Οι διαπροσωπικές σχέσεις μας έχουν διαφορετικό μετρικό σύστημα και είναι ένα σημαντικό συστατικό για τη συναισθηματική υγεία μας.
  • Οι φίλοι που λαμβάνουν πολλά likes στις φωτογραφίες τους ζουν την τέλεια ζωή: Μη συγχέεται τα «παρασκήνια» με την πραγματική ζωή. Η τέλεια πχ. selfie των διακοπών με τα εκατοντάδες «μου αρέσει» είναι μόνο ένα στιγμιότυπο της ζωής και όχι όλη η καθημερινότητά.
  • Γράφουμε με στρατηγική για να πάρουμε πολλά likes: Μην ξεχνάτε ποτέ ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είναι για να διασκεδάζουμε, να ενημερωνόμαστε να ανταλλάσσουμε μηνύματα με τους φίλους μας κλπ. Μην ταλαιπωρείται το μυαλό σας με το τι πρέπει να γράψετε για να αρέσει στους άλλους!
Πρέπει να σημειωθεί ότι οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης προσφέρουν επίσης πολύτιμες ευκαιρίες καθώς και τα μέσα για την κοινωνικοποίηση και την ανάπτυξη της ταυτότητας των ανθρώπων και δεν οδηγούν απαραίτητα και πάντα σε σημαντικές επιπτώσεις στην ψυχολογική υγεία των ατόμων.